Bolu’daki Yangınla İlgili Teknik Rapor
Bolu Cumhuriyet Başsavcılığı’na sunulan rapor, alanında uzman öğretim üyelerinden oluşan bir teknik bilirkişi heyeti tarafından hazırlanmıştır. Yangının, otelin 4. katındaki restoran bölümünde bulunan “showroom” olarak adlandırılan alandaki grill plate cihazının açık kalması ve termostatının arızalı olması nedeniyle aşırı ısınma sonucu başladığı belirtilmiştir. Raporda, yağ haznesinde parlamanın başladığı ve ateşin saat 03.24’te yakınında bulunan çöp bidonuna sıçradığı ifade edilmiştir. Yangının, çöp bidonundaki ateşin LPG fleksi hortumunu eritmesiyle saat 03.26’da kontrol edilemez bir büyüklüğe ulaştığı aktarılmıştır.
Restoran kısmında LPG gazının etkisiyle büyüyen yangının, dumanların merdiven boşluklarını baca gibi kullanarak üst katlara yayıldığı, binadaki ahşap kaplamaların yangının hızla yayılmasına neden olduğu bilgisi verilmiştir. Raporda, yangına sebep olan faktörler arasında şunlar sıralanmıştır:
- Yangını mutfak çalışanlarının kişisel çabalarıyla müdahale edilemez zaman fark etmeleri,
- LPG vanasının pratik olarak kullanılamaz durumda oluşu,
- Resepsiyon görevlisinin yangını öğrenmesiyle insanları tahliye etmek için uyarılmasında gecikmesi,
- Yangın uyarı sistemlerinin çalışmaması veya yetersiz olması,
- Çalışanların otopark ve lobi giriş kapılarını açarak ateşin ve dumanın otel içinde hızla yayılmasına sebep olmaları,
- Personelin yangına müdahale konusunda bilinçsiz olması,
- Merdiven ve asansörlerin tadilat sırasında çatıdan doğal atmosfere çıkışlarının kapatılması,
- Bina yapısının ve iç mekanlardaki aşırı ahşap dekorasyon malzemelerinin yanıcılığı,
Raporda ayrıca, asansörlerin yangın ve dumanın diğer katlara yayılmasında etkili olduğu, asansör boşluklarının baca vazifesi gördüğü ve bu durumun yangının yayılmasını kolaylaştırdığı belirtilmiştir. Yangın sırasında, asansörlerin yeterli havalandırma ve duman tahliye sistemine sahip olmadığı, dolayısıyla yangın tehlikesine dair sinyal almadıkları ve normal çalışma rejiminde çalışmaya devam ettikleri ifade edilmiştir.
Yangının “White Fox” isimli bar alanında, otel dış cephesinde kullanılan ahşap baskılı XPS malzemelerin yanarak çatıya düşmesiyle başladığı ve buradan da yangının yayıldığı belirtilmiştir. Yangının ikinci bir noktada, sentetik ve genellikle kolay yanıcı kıyafetler ile kayak malzemelerinin bulunduğu alanda da devam ettiği kaydedilmiştir.
Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın 2008’den itibaren yaptığı denetimlerin, esas itibarıyla işletme kalitesi ile ilgili olduğu, fakat insan ve çevre sağlığı ile mal ve can güvenliğini sağlamak için gerekli tedbirleri denetlemekle de yükümlü olduğu vurgulanmıştır. Raporda, bakanlık yetkililerinin can ve mal güvenliği, personelin niteliği ve eğitim düzeyi konularında gerekli denetimleri yetersiz bir şekilde yaptıkları ifade edilmiştir.
Yangın denetimleri konusunda, otelin belediye mücavir alan sınırları dışında olmasına rağmen, talep edildiğinde belediyenin yangın denetim raporu düzenleyebileceği belirtilmiştir. 2007 ve 2024 tarihlerinde yapılan denetimlerde, ilk denetimde yetersiz ve eksik inceleme yapıldığı tespit edilmiştir. Ayrıca, 16 Aralık 2024’te yapılan ikinci denetimde 8 yetersizlik tespit edilmiştir.
Bolu Belediyesi İtfaiye Müdürlüğü’nün denetim raporunda, yangın güvenliği açısından önemli hususların göz ardı edildiği ve bu durumun can ve mal güvenliği açısından tehlike oluşturduğu ifade edilmiştir. Yangın güvenliği ile ilgili eksikliklerin mutlaka elektronik ortamda kayıt altına alınması ve ilgili makamlara bildirilmesi gerektiği vurgulanmıştır.
Raporda, otelin yangın güvenliği ile ilgili ruhsatlandırma ve denetimlerinin İl Özel İdarelerinin sorumluluğunda olduğu, ayrıca Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın iş sağlığı ve güvenliği açısından denetim yetkisine sahip olduğu belirtilmiştir. Yangın ihbar ve otomatik söndürme sisteminin yeterliliği ile ilgili değerlendirmelerin yapılmadığı, özellikle restoran ve lobi alanındaki yangın algılayıcılarının eksik olduğu ifade edilmiştir.
Raporun sonuç kısmında, yangın nedeniyle alınmayan önlemler ve yapılan hatalar sonucunda sorumluların tespit edilmeye çalışıldığı belirtilmiştir. Yangının öngörülebilir olduğu, basit önlemlerle engellenebileceği ve sonuçlarının ciddi olduğu vurgulanmıştır. Raporda şu ifadelere yer verilmiştir:
- Kültür ve Turizm Bakanlığı yetkilileri, denetim süreçlerinde yetersiz kalmıştır.
- Bolu İl Özel İdaresi yetkilileri, gerekli denetimleri zamanında yapmamıştır.
- Bolu Belediyesi İtfaiye Müdürlüğü yetkilileri, tüm denetimleri özensiz gerçekleştirmiştir.
- Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı yetkilileri, denetimlerini zamanında yapmamıştır.
Ayrıca, otel sahipleri ve yöneticilerinin eksiklikleri bilerek gidermemeleri ve çok sayıda ihmal sebebiyle, otelin işletmesinden sorumlu genel müdür ve yöneticilerin birinci derece kusurlu oldukları belirtilmiştir. Yangın sırasında görevli teknik personel, resepsiyon görevlisi gibi çalışanların da tali kusurlu olduğu ifade edilmiştir.
Yangının ilk anlarına ve sonrasına dair fotoğraflar ile çeşitli belgelerin de raporda yer aldığı ifade edilmiştir.
NE OLMUŞTU? Bolu Kartalkaya Kayak Merkezi’ndeki Grand Kartal Otel’de 21 Ocak’ta meydana gelen yangında, 78 kişi hayatını kaybetmiştir. Bolu Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen soruşturma çerçevesinde, 31 şüpheli gözaltına alınmış, bunlardan 22’si tutuklanmış, 9’u ise adli kontrol şartıyla serbest bırakılmıştır.
